มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงรายขับเคลื่อนความร่วมมือกับหน่วยงานภาครัฐ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น และภาคประชาสังคม รวม 18 หน่วยงาน เพื่อบูรณาการองค์ความรู้ งานวิจัย และข้อมูลเชิงพื้นที่ สนับสนุนการวิเคราะห์ปัญหา การวางแผนพัฒนา และการติดตามประเมินผลการดำเนินงานให้สอดคล้องกับเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน (SDGs) และยุทธศาสตร์การพัฒนาท้องถิ่น
เมื่อวันที่ 24 กุมภาพันธ์ 2569 มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย โดยสำนักยุทธศาสตร์การพัฒนาท้องถิ่นและบริการวิชาการ จัดพิธีลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ (Memorandum of Understanding: MOU) ด้านการพัฒนาชุมชนท้องถิ่น ภายใต้โครงการยุทธศาสตร์มหาวิทยาลัยราชภัฏเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นและบริการวิชาการแก่สังคม โดยมีหน่วยงานเครือข่ายเข้าร่วมจำนวน 18 หน่วยงาน ครอบคลุมภาคสาธารณสุข การพัฒนาสังคม การพัฒนาชุมชน การจัดการทรัพยากรธรรมชาติ องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น สถานศึกษา และภาคประชาสังคม
ความร่วมมือดังกล่าวมีวัตถุประสงค์เพื่อเชื่อมโยงศักยภาพด้านการวิจัยและบริการวิชาการของมหาวิทยาลัยเข้ากับภารกิจการพัฒนาของหน่วยงานเครือข่าย โดยมุ่งเน้นการแก้ไขปัญหาตามบริบทพื้นที่และความต้องการของประชาชน ให้สอดคล้องกับเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน แผนพัฒนาภาคเหนือ แผนพัฒนาจังหวัดเชียงราย และแนวคิดเศรษฐกิจชีวภาพ–หมุนเวียน–สีเขียว (BCG Economy)
การบูรณาการองค์ความรู้และข้อมูลเชิงพื้นที่เพื่อสนับสนุนการวางแผนพัฒนา
มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงรายให้ความสำคัญกับการใช้ข้อมูลทางวิชาการ งานวิจัย และการมีส่วนร่วมของชุมชนเป็นฐานในการวิเคราะห์ปัญหาและความท้าทายด้านการพัฒนาที่ยั่งยืน โดยเชื่อมโยงการดำเนินงานกับหน่วยงานภาครัฐและภาคีเครือข่ายที่รับผิดชอบภารกิจการพัฒนาท้องถิ่น
กรอบความร่วมมือครอบคลุมการพัฒนาใน 4 มิติสำคัญ ได้แก่
มิติด้านสังคมและสุขภาวะ การพัฒนาคุณภาพชีวิต การส่งเสริมสุขภาวะชุมชน การรองรับสังคมสูงวัย การลดความเหลื่อมล้ำ และการคุ้มครองกลุ่มเปราะบาง โดยประสานความร่วมมือกับหน่วยงานด้านสาธารณสุขและการพัฒนาสังคม
มิติด้านเศรษฐกิจและการพัฒนาชุมชน การเสริมสร้างเศรษฐกิจฐานราก การพัฒนาอาชีพ การสร้างมูลค่าเพิ่มจากทุนทางวัฒนธรรม ภูมิปัญญาท้องถิ่น และนวัตกรรมชุมชน โดยเชื่อมโยงการดำเนินงานกับหน่วยงานพัฒนาชุมชนและองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น
มิติด้านสิ่งแวดล้อมและการจัดการทรัพยากร การพัฒนานวัตกรรมการจัดการเศษวัสดุเหลือทิ้ง การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ การสื่อสารความเสี่ยง ระบบเตือนภัย และการปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ
มิติด้านการศึกษาและการเรียนรู้ตลอดชีวิต การเชื่อมโยงเครือข่ายสถานศึกษา การพัฒนาทักษะและศักยภาพประชาชน การส่งเสริมการเรียนรู้ของชุมชน และการพัฒนาระบบนิเวศการเรียนรู้ที่เชื่อมต่อการศึกษาขั้นพื้นฐานกับระดับอุดมศึกษา
การบูรณาการความร่วมมือดังกล่าวมุ่งให้ข้อมูลและองค์ความรู้จากมหาวิทยาลัยสามารถสนับสนุนการวางแผนพัฒนาของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง โดยเฉพาะการกำหนดแนวทางดำเนินงานที่ตอบสนองต่อความต้องการและข้อจำกัดของชุมชนในจังหวัดเชียงราย รวมถึงพื้นที่ยุทธศาสตร์ตำบลแม่ยาว
การกำกับติดตามและประเมินผลเพื่อสนับสนุนการตัดสินใจเชิงนโยบาย
ตามกรอบการดำเนินงานด้านการพัฒนาท้องถิ่น มหาวิทยาลัยให้ความสำคัญกับกระบวนการกำกับ ติดตาม และประเมินผล โดยใช้การประเมินผลตอบแทนทางสังคมจากการลงทุน (Social Return on Investment: SROI) และการประเมินความสุขมวลรวม (Gross Village Happiness: GVH) เป็นเครื่องมือสนับสนุนการวิเคราะห์ผลลัพธ์และผลกระทบของการพัฒนาชุมชน
การประเมินดังกล่าวมุ่งสะท้อนการเปลี่ยนแปลงด้านเศรษฐกิจ สังคม สุขภาพ สิ่งแวดล้อม และคุณภาพชีวิตของประชาชน ตลอดจนสนับสนุนการพิจารณาความคุ้มค่า ความเหมาะสม และแนวทางปรับปรุงการดำเนินงานร่วมกับภาคีเครือข่าย
ข้อมูลจากกระบวนการติดตามและประเมินผลสามารถนำมาใช้เป็นฐานประกอบการพิจารณาทางเลือกในการพัฒนา การจัดลำดับความสำคัญของปัญหา และการปรับแนวทางดำเนินงานให้สอดคล้องกับบริบทพื้นที่ รวมทั้งเป็นข้อมูลสนับสนุนการหารือเชิงนโยบายระหว่างมหาวิทยาลัยกับหน่วยงานที่รับผิดชอบภารกิจด้านการพัฒนาท้องถิ่น
การเชื่อมโยงผลการดำเนินงานสู่การพัฒนาพื้นที่อย่างมีส่วนร่วม
กรอบความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัยกับภาคีเครือข่ายมุ่งส่งเสริมการประยุกต์ใช้องค์ความรู้ด้านสุขภาวะชุมชน การรองรับสังคมสูงวัย การวิจัยสุขภาพเชิงพื้นที่ การจัดสวัสดิการและคุ้มครองกลุ่มเปราะบาง การจัดการทรัพยากรธรรมชาติ และการปรับตัวต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ
ขณะเดียวกัน ยังให้ความสำคัญกับการพัฒนาเศรษฐกิจชุมชนผ่านทุนทางวัฒนธรรม ประวัติศาสตร์ท้องถิ่น และการสร้างสรรค์นวัตกรรมจากทรัพยากรในจังหวัดเชียงราย อาทิ นวัตกรรมสิ่งทอจากทรัพยากรธรรมชาติ ตลอดจนการส่งเสริมการศึกษาและกระบวนการเรียนรู้แบบมีส่วนร่วมของประชาชน
แนวทางดังกล่าวมุ่งเสริมสร้างความเชื่อมโยงระหว่างข้อมูลจากการวิจัย การดำเนินโครงการ และการวางแผนพัฒนาของหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อสนับสนุนการพัฒนาพื้นที่ให้มีประสิทธิภาพ ตอบสนองความต้องการของประชาชน และสร้างผลลัพธ์ที่ยั่งยืน
ภาคีเครือข่ายความร่วมมือเพื่อการพัฒนาที่ยั่งยืน
การดำเนินงานได้รับความร่วมมือจากหน่วยงานเครือข่าย 18 หน่วยงาน ประกอบด้วย
หน่วยงานภาครัฐ: สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดเชียงราย สำนักงานพัฒนาชุมชนจังหวัดเชียงราย สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัดเชียงราย ศูนย์ส่งเสริมการควบคุมไฟป่าเชียงราย และสำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัดเชียงราย
องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น: เทศบาลตำบลแม่สาย เทศบาลตำบลเวียงพางคำ เทศบาลตำบลเวียงเชียงแสน เทศบาลตำบลเวียง อำเภอเชียงแสน เทศบาลตำบลพญาเม็งราย เทศบาลตำบลบ้านดู่ เทศบาลตำบลแม่ยาว และองค์การบริหารส่วนตำบลศรีดอนมูล
สถานศึกษาและภาคประชาสังคม: โรงเรียนบ้านสบคำ โรงเรียนเชียงแสนวิทยาคม โรงเรียนริมโขงวิทยา สภาเด็กและเยาวชนเทศบาลตำบลแม่สาย และสมาคมสร้างเสริมสุขภาวะชุมชนชาติพันธุ์
บทบาทมหาวิทยาลัยกับการสนับสนุนนโยบายและยุทธศาสตร์การพัฒนาที่ยั่งยืน
ความร่วมมือครั้งนี้สะท้อนบทบาทของมหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงรายในการเชื่อมโยงการศึกษา การวิจัย และการบริการวิชาการกับภารกิจการพัฒนาของหน่วยงานภาครัฐและภาคประชาสังคม โดยมุ่งส่งเสริมการใช้ข้อมูลและองค์ความรู้เพื่อสนับสนุนการวางแผน การดำเนินงาน และการติดตามประเมินผลการพัฒนาท้องถิ่น
มหาวิทยาลัยมุ่งพัฒนากลไกความร่วมมือที่เปิดโอกาสให้หน่วยงานเครือข่ายและชุมชนมีส่วนร่วมในการวิเคราะห์ปัญหา แลกเปลี่ยนข้อเสนอ และพัฒนาแนวทางดำเนินงานที่สอดคล้องกับสภาพเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมของพื้นที่ อันเป็นพื้นฐานสำคัญของการพัฒนาที่อาศัยข้อมูลเชิงประจักษ์และการมีส่วนร่วมจากทุกภาคส่วน
การดำเนินงานดังกล่าวเชื่อมโยงกับ SDG 17: Partnerships for the Goals โดยเฉพาะการส่งเสริมความร่วมมือระหว่างสถาบันอุดมศึกษา หน่วยงานภาครัฐ และภาคประชาสังคม เพื่อสนับสนุนการขับเคลื่อนเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนอย่างเป็นระบบและต่อเนื่อง